YŘkleniyor...

    20.     YILIMIZ     KUTLU     OLSUN  

 

 

HIRKAKÖYÜ 

 29 Ekim  Cumhuriyet Bayram─▒ Tüm Ulusumuza Kutlu Olsun

 NE MUTLU TÜRKÜM D─░YENE
 

 

K├Ây├╝m├╝z > Nostalji
DÖVEN (DÜVEN-DÜ─×EN)
 
Köylerimizde kullan─▒lan Tar─▒m araç ve gereçlerinin hemen hepsi teknolojiye yenik dü┼čtü. Yeni ku┼čaklar─▒n görmedi─či ve ço─čunun ad─▒n─▒ bilmedi─či bu araç ve gereçleri konuya ilgi duyanlar─▒n katk─▒lar─▒yla tan─▒tmaya ba┼člayal─▒m. Ben ilk olarak harman zaman─▒ kullan─▒lan DÜVEN'i takdim ediyorum. Düvene baz─▒ yörelerde döven de deniyor.
Düven; hayvan ko┼čularak, harmana y─▒─č─▒lm─▒┼č saplar─▒ kesip saman etmesi, taneyi ba┼čaktan ay─▒rmak için k─▒zak ┼čeklindeki iki enli tahtan─▒n alt─▒na çakmak ta┼člar─▒ yerle┼čtirilerek yap─▒lm─▒┼č tar─▒m aleti.

┼×imdi düven ile ilgi baz─▒ ufak bilgileri aktaral─▒m.
Düven genellikle iki geni┼č tahtadan yap─▒l─▒r. Alt yüzünde keskin çakmak ta┼člar─▒, dikine çak─▒l─▒ bulunan; k─▒zak biçiminde, ön taraf─▒ yukar─▒ do─čru me─čilli, harman zaman─▒ hasat─▒n tanelerini sap─▒ndan ay─▒ran araç. ┼×uan da Patoz dedi─čimiz zirai aletin yapt─▒ i┼či eskiden düvenler yap─▒yordu.
Genellikle hayvanlar taraf─▒ndan çekilen, üzerine ise a─č─▒rl─▒k yaps─▒n diye insanlar─▒n oturdu─ču, özellikle çocuklar için güzel bir oyun arac─▒. Günümüzde patoz'u ve traktörü oldu─ču halde düven kullanan rençber say─▒s─▒ hiçde az de─čil! Bir farkla art─▒k düvenleri hayvanlar de─čil, traktörler çekiyor. Kullan─▒m için düvenin seçilme nedenine gelince; nohut gibi bakliyatlar, patozda parçalan─▒yor, ama düvende bu olas─▒l─▒k patoza göre daha az. (Tabi ki ele─či de─či┼čtirilmi┼č patozlar için nohut'u parçalamak olas─▒l─▒─č─▒ çok dü┼čük) Düven i┼či bittikten sonra, bir duvara ya da bir a─čaca dayan─▒l─▒r, yerde yat─▒k ┼čekilde beklerse ta┼člar─▒ dökülür. 

 


 KARASABAN

Karasaban topra─č─▒n alt─▒n─▒ üstüne getirmek(sürmek) için yap─▒lm─▒┼č, genellikle sert iki a─čac─▒n birle┼čmesinden olu┼čan basit tar─▒m aletidir.A─čac─▒n sivri olan yerine tak─▒lan özel yap─▒lm─▒┼č saban demiri denen parçayla topra─č─▒n aktar─▒lmas─▒ saglan─▒r.─░kinci parçan─▒n ucuna boyunduruk denilen saban─▒ çekecek hayvanlar─▒n ba─članaca─č─▒ bir düzenek tak─▒l─▒r.
Teknolojik yeniliklerin ard─▒ arkas─▒ kesilmemesine ra─čmen; modern tar─▒m aletlerine yenik dü┼čmeyen karasaban k─▒rsal kesimde ya┼čayan çiftçilerin halen vazgeçilmez tar─▒m aletleri aras─▒ndaki yerini koruyor.
1927 y─▒l─▒nda bas─▒lan 1 TL'n─▒n önyüzünde karasabanla çift süren bir köylü kompozisyonu vard─▒r.


 

 ┼×uan pulluk taraf─▒ndan yap─▒lan i┼či, eskiden karasaban yapard─▒. Karasaban  günümüzde de çok azda olsa kullan─▒lan bir tar─▒m arac─▒. Bunun neden lerini s─▒ralayacak olursak.
*C─▒z─▒ tutmak denilen bir terim vard─▒r.
*Tarlaya ekilecek mahsulu, karar─▒ ile ekmek için, tarlaya önce c─▒z─▒ tutulur. C─▒z─▒ tutmak tarlay─▒ belli aral─▒klarla, düzgün bir çizgi ┼čeklinde bölmeye denir. Traktör tarlaya girmeden önce , tohum saç─▒lm─▒┼č olmal─▒. Köylüler bu c─▒z─▒ tutma i┼čini genellikle karasaban ile yaparlar. Sonras─▒nda da tarlaya ekilecek ürünü saçar ve traktör ile sürülmesini beklerler.
*─░çinde çok fazla a─čaç bulunan tarlalara traktör giremez, örne─čin vi┼čne bahçeleri, ya da elma bahçeleri vs... A─čaçlara zarar vermemesi için bu tür tarlalar karasaban ile sürülür.
*Traktör ile tarla sürdürecek kadar paras─▒ olmayan ki┼čiler de, tarlalar─▒n─▒ karasaban ile sürmeye devam etmekte.
*Özelikle bahçelerde, bel ile topra─č─▒ kabartama i┼člemi yap─▒lmayacaksa! Tarktör ile sürüm de─čilde karabasan tercih edilir. Çünkü dar alanlarda, traktör topra─č─▒ sürmekten ziyade, s─▒k─▒┼čt─▒r─▒r.
*Karasaban─▒n arka taraf─▒nda ayak bas─▒labilecek bir yer vard─▒r. Bu ayak yerine tarlay─▒ süren ki┼či basar, bu ┼čekilde karasaban topra─ča daha iyi saplan─▒r, ve toprak daha derinden sürülmü┼č olur.